Wyjątek stanowi sytuacja, w której osoba ubiegająca się o zmianę udokumentuje posiadanie członków rodziny o takim nazwisku.
Wyjątek w tym względzie stanowi Wielka Brytania, gdzie brak jest procedury prawnej regulującej powyższe. Obywatel może zmienić swoje nazwisko w dowolnym czasie, pod warunkiem że będzie tylko używał swojego nowego imienia lub nazwiska i jednocześnie zrzeka się poprzedniego. Robi się to przy świadomości, że w niektórych przypadkach wystąpi konieczność okazania dowodu na to, że taka zmiana nastąpiła. Dowodem zwykle jest samo-zaświadczenie w formie wydania osobiście dokumentu prawnego tzw. „” lub zamieszczone w prasie publiczne obwieszczenie dokonania zmiany.
W państwach Unii Europejskiej procedurę zmiany imienia i/lub nazwiska regulują następujące przepisy: Polska, Austria, Dania, Szwecja, Francja, Hiszpania, Włochy, Niemcy, Holandia, Węgry, Portugalia
Zmiana imienia nadanego przy chrzcie Zmiana imienia w księgach wyznaniowych jest możliwa w uzasadnionych przypadkach za zgodą kurii biskupiej bądź podobnej instytucji dla innych wyznań.
Przypisy Kodeks cywilny. art. 104 Kodeksu Stanu Cywilnego – Rozporządzenia z mocą ustawy nr 131/95 z 6 czerwca 1995 r.