Joachim Pastorius de Hirtenberg inne formy nazwiska: Joachim Hirthenius, Joachim ab Hirtenberg, Joachim ab Hirtemberg, Joachimus Pastorius, (ur. 20 września 1611 w Głogowie, zm. 26 grudnia 1681 we Fromborku) – polski nadworny historyk królów Polski Władysława IV i Jana Kazimierza, pisarz, lekarz, członek wspólnoty braci polskich, a następnie duchowny katolicki, kanonik warmiński, sekretarz królewski, protonotariusz apostolski, historiograf i poeta, sekretarz poselstwa polskiego w czasie negocjacji pokojowych w OliwieHistoria dyplomacji polskiej, t. II: 1572-1795, pod redakcją Zbigniewa Wójcika, Warszawa 1982, s. 267-268..

Życiorys Był synem kaznodziei ewangelickiego. Początkowo zajmował się wychowaniem synów polskiej szlachty wyznania kalwińskiego i braci polskich. Studiował w zachodniej Europie, głównie medycynę, utrzymując się jako guwerner młodych Polaków z rodzin protestanckich. Pod wpływem Marcina Ruara, z którym podróżował do Holandii, został unitarianinem (1632). Drugą podróż poza granice Polski odbył w 1636 r., jako wychowawca Piotra Sieniuty. Przebywał początkowo w Lejdzie, później (1638) w Orleanie, Londynie i Oksfordzie, by w 1639 r. zawitać do Paryża. Wówczas to zbliżył się do H. Grotiusa i do wybitnych osobistości francuskich. W 1641 r.