Synojkizm (od gr. synojkismós – „współżycie”.) – proces połączenia odrębnych osad w jeden organizm państwowy, polis, które występował w starożytnej Grecji; ..
Zjawisko synojkizmu pojawiło się w epoce archaicznej, kiedy nastąpił zanik ustroju rodowego; .. Występowało potem w kolejnych okresach dziejów antycznej Grecji i odegrało istotną rolę w formowaniu części poleis, szczególnie tych o większym terytorium.. Łączyły się zarówno osady wiejskie, jak i miasta, często proces ten wiązał się z przemieszczeniami ludności; ..
Wyróżnia się kilka odmian synojkizmu; ., niekiedy traktowanych jako różne procesy, występujące pod wspólnym terminem.. W pierwszej mieszkańcy osad rezygnowali z samodzielności politycznej na rzecz jednego centrum, najczęściej jednego z miast w granicach polis, choć zachowywali lokalny zarząd i przede wszystkim pozostawali w dotychczasowym miejscu zamieszkania. Natomiast w drugiej następowało porzucenie osad przez ich mieszkańców, którzy osiedlali się w jednym mieście, centrum polis. Pozostawione ośrodki nie zawsze były całkowicie opuszczane, niekiedy funkcjonowały w roli religijnej. Przykładu dostarczają badania z wyspy Andros. Osada Zagora, zamieszkana około 925 roku, została opuszczona przez mieszkańców koło 700 roku, którzy przypuszczalnie przenieśli się do Palaiopolis, głównej osady wyspy.