Efekt nadmiernego uzasadnienia własnego postępowania – w psychologii społecznej termin określający zjawisko polegające na postrzeganiu własnego działania jako wywołanego przekonującymi czynnikami zewnętrznymi i niedoceniania czynników wewnętrznych.
W psychologii społecznej zakłada się, że ludziom zależy na tym, aby rozumieć powody własnego postępowania, toteż każdy zastanawia się "dlaczego robię to co robię". Poszukujemy odpowiedzi na to pytanie najpierw w okolicznościach zewnętrznych (atrybucja zewnętrzna). Kierujemy uwagę na okoliczności, w których się znaleźliśmy i zastanawiamy się czy są one powodem naszego działania. Jeśli znajdę dostateczne powody dla własnego postępowania na zewnątrz, to już nie poszukuję wewnętrznych przyczyn (nie dokonuję atrybucji wewnętrznej).
Przykład: Okłamałem przyjaciela, mówiąc, że nie mam czasu na spotkanie się z nim. Zaczynam się zastanawiać czy rzeczywiście nie mam czasu? Jeśli przypomnę sobie, że mam dzisiaj jeszcze coś do zrobienia - służy mi to jako dostateczny powód wyjaśniający moje postępowanie w moich własnych oczach.