thumb|200px|Sonderverband „Brandenburg” (1942/43) thumb|200px|Division „Brandenburg” thumb|200px|Fallschirm-Jäger-Bataillon „Brandenburg” (1944) thumb|200px|Division „Brandenburg” (1943/44) thumb|200px|Panzergrenadierdivision „Brandenburg” Brandenburg – niemiecka jednostka wojskowa przeznaczona do działań specjalnych (dywersyjno-rozpoznawczych), pod koniec wojny przekształcona w dywizję grenadierów pancernych. Jej motto brzmiało: Hie Gut Brandenburg Alle Wege.

Geneza Na początku lat 20. XX w. kpt. Theodor von Hippel, który był gorącym zwolennikiem działań nieregularnych, przedstawił Reichswehrze koncepcję utworzenia małych, elitarnych oddziałów, przeszkolonych w sabotażu i dywersji, złożonych z żołnierzy płynnie mówiących w obcych językach, które mogłyby operować za liniami przeciwnika, niszcząc linie komunikacyjne, łączności i dezorganizując działalność dowództw. Jednakże została ona odrzucona przez konserwatywnych pruskich oficerów, uważających takie działania za niegodne. W takiej sytuacji kpt. T. von Hippel zwrócił się do szefa wywiadu wojskowego Abwehry, admirała Wilhelma Canarisa, który zatrudnił go w 2. Departamencie, aby zrealizował swoją wizję.