Argumenty za Za podstawowe uzasadnienia akcji afirmatywnej w Stanach Zjednoczonych uznaje się: rekompensatę za dyskryminację w przeszłości, likwidację istniejących aktualnie nierówności w traktowaniu mniejszości, osiągnięcie równości w przyszłościSteven M. Cach, Affirmative Action Debate, Routlegde, New York and London 2002.. Wymienia się między innymi następujące możliwe pozytywne efekty akcji afirmatywnej:
Skutecznie zmniejsza nierówności i zwiększa osiągnięcia mniejszości, bez istotnych szkód dla reszty społeczeństwa Badania z różnych krajów, np. Indii, wskazują na efektywność niektórych akcji afirmatywnych w zmniejszaniu nierówności społecznych, biedy i stereotypów. Analizy ekonometryczne z USA dają podstawy do wniosków, że miękkie preferencje rasowe, które są stosowane tylko na ok. 20% najlepszych uczelni wyższych w tym kraju, nie wywierają znaczącego negatywnego wpływu na powodzenie innych grup społecznych, a mają istotny pozytywny efekt dla dyskryminowanych mniejszości.