Anamneza (, anamnesis „przypominanie”) – wywodząca się od Platona koncepcja poznania, zgodnie z którą jest ono przypominaniem sobie wcześniej znanej rzeczywistości metafizycznej.
Anamnesis W starogreckim anamnesis oznaczało przypominanie sobie i poza tradycją platońską nie miało charakteru filozoficznego, lecz było procesem mentalnym (zjawiskiem), które się wyjaśniało. Np. Arystoteles w traktacie O pamięciArystoteles, O pamięci, 453a. wskazywał, że przypominanie jest zdolnością przywoływania zapomnianych wspomnień, za pomocą sylogizmu, czyli wnioskowania o obrazach przeszłych, za pomocą obrazów obecnych (jako terminów pośrednich).
Platon Pojęcie to zyskało specyficzne znaczenie i ważne miejsce w teorii wiedzy Platona i jego następców.
Pierwotną grecką koncepcją było, że poznanie jest to postrzeganie: rzeczy można poznać tylko przez zetknięcie się z nimi za pomocą zmysłów. Platon tę koncepcję odrzucił i doszedł do wniosku, że obok wiedzy opartej na postrzeganiu istnieje inna wiedza, która postrzeganie wyprzedza. Podczas gdy tamta formuje się stopniowo, ta jest dana od urodzenia, wrodzona. Wiedza wrodzona jest „przypomnieniem” (anamnezis). Według nauki Platona świat zmysłowych rzeczy nie jest światem tego, co istnieje naprawdę.