Była to pierwsza nowela Prusa, w której pisarz posłużył się kostiumem historycznym.

Tło, inspiracja i przekaz thumb|Fryderyk III jako młody następca tronu (mal. Franz Xaver Winterhalter, 1857) Inspiracją powstania utworu były losy ówczesnego cesarza niemieckiego Wilhelma I oraz jego następcy Fryderyka III. Kiedy Wilhelm w październiku 1887 r. poważnie zachorował, przypuszczano, że niedługo tron po nim obejmie jego syn i następca Fryderyk, uważany za polityka o orientacji bardziej postępowej. Wkrótce jednak okazało się, że Fryderyk choruje na nowotwór gardła. Zdaniem Zygmunta Szweykowskiego, pod koniec grudnia 1887 r. „Prus napisał Z legend dawnego Egiptu, przerzucając temat współczesny w przeszłość. Prus musiał uznać ten zabieg za konieczność, aby w pełni dopowiedzieć to, co w rzeczywistości nie było jeszcze zakończone, uniknąć posmaku sensacji i uzyskać perspektywy uogólniające fakt jednostkowy na całość życia ludzkiego; atmosfera legendowa szczególnie temu sprzyjała”.