Kadłubek wiąże imię księżniczki z ludem Wandalów, który w średniowieczu mylono z nazwą Wendów.
Przekazy źródłowe Postać Wandy została najprawdopodobniej wymyślona przez Wincentego Kadłubka na podstawie różnych tekstów starożytnych. K. Römer przedstawił pogląd o pochodzeniu legendy z mitów słowiańskich. Włodzimierz Szafrański sugerował, że legenda o Wandzie może pochodzić z mitów trackich, zaś sama Wanda może być odpowiednikiem bogini Bendis.
W kronice Wincentego Kadłubka Wanda rządziła Polską po odsunięciu od władzy syna Kraka, splamionego zbrodnią bratobójstwa. Po czasowym bezkrólewiu panowanie miał jej powierzyć ogół społeczeństwa („senat”, możni, chłopi), ponieważ była ostatnią z rodu Kraka. Najechana przez niejakiego „tyrana lemańskiego” (czyli niemieckiego) staje na czele wojsk i zmusza wroga do odwrotu. Książę alemański wygłasza pochwalną pieśń na cześć Wandy i popełnia samobójstwoPotem pada zdanie zaczerpnięte z Owidiusza (Metamorfozy) – "Życie zaś gniewne między cienie uchodzi ze skargą" (M. Wincenty..., op. cit., s. 17, uw. 44.) – co wyraźnie naprowadza o antycznym pochodzeniu opowieści (K. Kumaniecki, op. cit.);