Od 1827 roku spotkania uczonych odbywały się w, wybudowanym do tego celu wg projektu Antonia Corazziego, pałacu Towarzystwa Warszawskiego Przyjaciół Nauk.
Stowarzyszenie powstało legalnie (zatwierdzone reskryptem króla pruskiego z 1 lipca roku 1802), musiało jednak ostrożnie formułować swoje zadania.
Działalność (publikacje) Dysponowało utylitarnym programem działalności. Organizowało zebrania dla swoich członków i wydawało w formie rocznika pierwsze polskie czasopismo naukowe, w którym zamieszczane były wyniki własnych prac badawczych. Publikacje Towarzystwa były drukowane w Rocznikach Towarzystwa Warszawskiego Przyjaciół Nauk (tomy I-XXI za lata 1802–1830) i w Pamiętniku Warszawskim, które kilka lat po ostatnim rozbiorze ukazywały się po polsku.
Stowarzyszenie dbało o zachowanie ojczystego języka, literatury i tradycji narodowych. Skupiało ono także przedstawicieli świata artystycznego oraz odradzających, a potem zamykanych przez carat, polskich lóż wolnomularskich. Poza działalnością naukową zajmowało się m.in. gromadzeniem zbiorów muzealnych, organizowaniem rocznic i popularyzacją wiedzy. Głównym inicjatorem powstania związku uczonych był późniejszy prezes – Stanisław Staszic.