300px|right Jazda tatarska, roty tatarskie, chorągwie tatarskie (pot. tatarzy) – oddziały lekkiej jazdy autoramentu narodowego w granicach Litwy, a później Rzeczypospolitej tworzone w XVI–XVIII wieku. Pierwowzór ułanów.
Geneza formacji Nazwa pochodzi od formacji wojskowych tworzonych przez wyznających szamanizm Tatarów, pochodzących ze Złotej Ordy, osiedlających się na Litwie od początku XIV wieku (uciekali oni przed prześladowaniami ze strony chana Ozbega, przeprowadzającego przymusową islamizację państwa). Fala muzułmańskiego osadnictwa tatarskiego pojawiła się dopiero za panowania księcia Witolda. Przybysze otrzymywali od władcy osobne przywileje, gwarantujące wolność wyznania oraz ziemię, w zamian za obowiązek konnej służby wojskowej w osobnych chorągwiach rodowo-plemiennych.
Żołnierzy nazywano tatarami dla odróżnienia od wołochów (jazdy wołoskiej w Koronie) i kozaków (jazdy kozackiej na Koronie), pełniących podobne funkcje, lecz uzbrojonych i ubranych nieco inaczej. Używano ich głównie do działań rozpoznawczych, ubezpieczających oraz, przede wszystkim, do pościgu za uciekającym nieprzyjacielem. Początkowo jazda tatarska występowała głównie w prywatnych wojskach magnackich. W armiach państwowych Rzeczypospolitej Obojga Narodów pojawiła się dopiero po 1648 roku.