Aretologia, aretalogia ( areté – cnota + λόγος logos – słowo, myśl, rozum) – w starożytności gatunek literacki obejmujący opowieści o cnotach i cudownych czynach bóstwa lub wybitnej postaci; w filozofii także teoretyczne rozważania nad cnotami i wadami.
W literaturze Starożytne aretologie (lub aretalogie – obie nazwy poprawne) powstawały w Mezopotamii, Egipcie, Grecji i Rzymie, wywierając wpływ na późniejsze ukształtowanie się hagiografii chrześcijańskiej
Wyróżnia się aretologie sakralne (religijne) i świeckie. Pierwsze miały za cel wychwalanie bóstwa i jego mocy nadprzyrodzonych. W ich tekstach występuje ono często w pierwszej osobie, opowiadając o swoich czynach i mocach, nierzadko w formie wypowiedzi zapoczątkowanych formułą „ja jestem…”. Za pośrednictwem aretalogii kierowano też do bóstwa wezwania, by udzieliło swej mocy, zesłało łaskę bądź objawienie. Aretalogie pełniły ważną rolę rytualną np. w kulcie Izydy, a szczególnie popularne były w epoce hellenistycznej. Charakterystycznym przykładem biblijnym jest m.in. Mądrość Syracha (Eklezjastyk), gdzie wyliczono cnoty boskie i ludzkie.