Pax Romana to doktryna, która w rzeczywistości oznaczała świat spacyfikowany siłą oręża rzymskiego.

Charakterystyczną cechą starożytności jest brak wyodrębnionego prawa międzynarodowego – stosunki między narodami w zasadzie ograniczały się do prowadzenia wojen i zawierania przymierzy, istniały natomiast pewne zalążki norm i instytucji, które można uznać za mające charakter prawnomiędzynarodowy.

Pojęcia posłowie (legati) – w imieniu swoich mocodawców zawierali przymierza przeciw wspólnym wrogom lub układali się z wrogiem o warunki pokoju, symmachie – przymierza państw-miast greckich (polis) w celach obronnych, amfiktionie – związki mające na celu wspólną ochronę miejsc kultu, przewidywały one niekiedy periodyczne spotkania delegatów swych członków dla omawiania wspólnych spraw i podejmowania uchwał, – umowy o przyznanie obywatelom drugiego państwa na zasadzie wzajemności praw obywatelskich, proksenowie – opiekunowie obcych kupców, generalnie cudzoziemców – prototyp opieki konsularnej, – forma odwetu, polegająca na schwytaniu obywateli drugiego państwa i więzieniu ich do czasu uzyskania odszkodowania z tytułu naruszenia prawa, azyl (asylia) – wyjęcie jednostki spod zastosowania do niej represaliów, ius gentium – dotyczyło prywatnoprawnych stosunków między przebywającymi w Rzymie cudzoziemcami (których wobec zasięgu