Historia Śremu – jednego z najstarszych miast w Polsce. Jego dzieje sięgają X wieku, kiedy istniała tu osada w strefie wczesnego panowania Piastów. W 1253 nadano Śremowi magdeburskie prawa miejskie. Miasto znajdowało się wówczas na lewym brzegu Warty (dzisiejsza ulica Mickiewicza). Dopiero w 1393 przeniesiono je na prawy brzeg.
Średniowiecze Śrem przed 1000 rokiem pełnił rolę opola (centrum handlu i rzemiosła). Pod koniec X wieku gród znajdował się w strefie najwcześniejszego panowania dynastii Piastów. Na prawym brzegu Warty mieszkano w półziemiankach i w naziemnych chatachZawadzki R. Przechadzki po Śremie rozdział I, Śrem 2004, .
Gród śremski założono przed 1000 rokiem na łąkach prawego brzegu rzeki, w jej ostrym zakolu. Powstał wówczas plac o powierzchni 0,5 ha umocniony warstwą drewna, otoczony wałem o wysokości 5 m i głębokości 10 m. Zbudowany był z drewnianych sześcianów wypełnionych ziemią i kamieniami, szczyt zakończony był ostrymi palami, z zewnątrz pokryty był niepalną gliną. Wewnątrz grodu znajdowały się magazyny, stajnie oraz domy mieszkalne, wokół uformowana została obronna fosa, z grodu prowadził trakt do Warty. Głównym zadaniem osady była straż nad głównym traktem handlowym.