szkodnictwa).
Stalin nakazał zorganizowanie zamachu na przewodniczącego JAFK, Salomona Michoelsa w zainscenizowanym wypadku samochodowym, w wyniku którego poniósł on śmierć w styczniu 1948 w Mińsku. Aresztowania dotknęły wielu członków JAFK. Niektórych z nich osądzono, wcześniej wymuszając zeznania torturami. Proces (tzw. sprawa syjonistów), zakończył się 12 sierpnia 1952 roku wykonaniem wyroków śmierci na Salomonie Łozowskim – członku KC WKP(b), wiceministrze spraw zagranicznych i zastępcy szefa Radzieckiego Biura Informacyjnego (Sowinformbiura) – oraz 13 innych działaczach JAFK.
Prowokacja MGB opracowało wstępne założenia prowokacji już na jesieni roku 1952, jednak rozpoczęcie całej akcji przełożono o kilka miesięcy, z uwagi na mający się odbyć w październiku XIX zjazd partii komunistycznej. 13 stycznia 1953 roku partyjna gazeta „Prawda” podała informacje o rzekomym „spisku lekarzy”, którego celem miało być pozbawienie głównych przywódców ZSRR życia w wyniku niewłaściwego leczenia. Sprawa została propagandowo nagłośniona przez wszystkie publikatory w ZSRR, rozpętano jednocześnie publiczną nagonkę na „potworów i morderców, którzy depczą święty sztandar nauki i kryją się pod płaszczykiem szanowanego i szlachetnego zawodu lekarza i badacza”.