Pontalis, Jean-Bertrand. Słownik psychoanalizy. Warszawa: W.A.B., 1996, s. 130..

Dwa dualizmy popędowe W toku rozwoju swojej teorii Freud dwukrotnie przeformułował podstawowy dualizm rządzący życiem psychicznym.

Pierwszy dualizm (do 1920 r.): Przeciwstawiał popędy seksualne (libido), dążące do zachowania gatunku i przyjemności, popędom Ja (popędom samozachowawczym), których celem było przetrwanie jednostki (np. głód).

Drugi dualizm (po 1920 r.): W pracy Poza zasadą przyjemności Freud wprowadził nową, bardziej fundamentalną opozycję: Popęd życia (Eros) – obejmujący zarówno dawne popędy seksualne, jak i samozachowawcze. Jego celem jest tworzenie, podtrzymywanie i rozwijanie coraz większych jednostek życia. Jego energią pozostaje libido. Popęd śmierci (Tanatos) – dążenie wszelkiej materii ożywionej do powrotu do stanu nieorganicznego, do spokoju i anihilacji. Przejawia się jako agresja, destrukcja, sadyzm lub, gdy jest skierowany do wewnątrz, jako masochizm.

Konflikt między tymi dwiema fundamentalnymi siłami – Erosem i Tanatosem – stał się w późnej teorii Freuda podstawowym dramatem ludzkiej egzystencji.