Karczownik (Arvicola) – rodzaj ssaków z podrodziny karczowników (Arvicolinae) w obrębie rodziny chomikowatych (Cricetidae).
Rozmieszczenie geograficzne Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Eurazji.
Morfologia Długość ciała (bez ogona) 120–230 mm, długość ogona 54–139 mm; masa ciała 55–320 g.
Systematyka Rodzaj zdefiniował w 1799 roku francuski przyrodnik Bernard Germain de Lacépède w publikacji swojego autorstwa poświęconej podziałowi systematycznemu ssaków. Gatunkiem typowym jest (oznaczenie monotypowe) karczownik ziemnowodny (A. amphibius).
Etymologia Arvicola (Alviceola, Arvicula): ‘pole’; -cola ‘mieszkaniec’, od colere ‘zamieszkiwać’. Hemiotomys: hēmi- ‘pół’, od ἡμισυς hēmisus ‘połowa’; ους ous, ωτος ōtos ‘ucho’; μυς mus, μυός muos ‘mysz’. Gatunek typowy: Mus amphibius Linnaeus, 1758. Paludicola: łac. paludicola ‘mieszkaniec bagien’, od palus, paludis ‘bagno’; -cola „mieszkaniec”, od colere ‘zamieszkiwać’. Gatunek typowy: Blasisu wymienił trzy gatunki – Arvicola ratticeps Keyserling & Blasius, 1841:319 (= Mus oeconomus Pallas, 1776), Mus amphibius Linnaeus, 1758 i Hypudaeus syriacus Brants, 1827 – z których gatunkiem typowym jest Mus amphibius Linnaeus, 1758. Ochetomys: gr. οχετος okhetos ‘kanał, rura’, od οχεω okheō ‘nosić’;