Przy powiększeniach powyżej 30× stosowane są mikroskopy.

Zastosowanie mały|Sherlock Holmes z lupą; oryginalna ilustracja powieści Studium w szkarłacie, 1887

Lupy mają liczne zastosowania w następujących dziedzinach: W edukacji na lekcjach biologii do oglądania preparatów roślinnych i zwierzęcych. W mikroskopii do wstępnej analizy, obserwacji, oraz preparowania różnego rodzaju materiałów. Stosowane są najczęściej lupy umieszczane na specjalnych podstawach – planktoskop oraz lupa preparacyjna. Obecnie coraz częściej zastępowane przez mikroskopy stereoskopowe dwuobiektywowe Greenougha lub mikroskopy stereoskopowe Abbego z jednym obiektywem czołowym nazywane także lupą stereoskopową. W numizmatyce i filatelistyce do oceny stanu monet i znaczków. W zegarmistrzostwie przy naprawie i wymianie drobnych elementów wykorzystywane są specjalne lupy zegarmistrzowskie utrzymywane przez mięśnie okrężne oka. W jubilerstwie i gemmologi do sprawdzania i oceny jakości kamieni szlachetnych, zwłaszcza zanieczyszczeń diamentów, które stwierdza się standardowo przy pomocy lup achromatycznych i achromatyczno-aplanatycznych o powiększeniu 10×. W drukarstwie – lupy na specjalnej przeźroczystej podstawie o różnym zakresie powiększeń (najczęściej od 3× do 10×) służące do dobierania kolorów oraz oceny jakości wydruków. We włókiennictwie do