Analizy retrospektywne W retrospektywnej analizie filmu Klara Cykorz uznała film Gradowskiego za próbę uwypuklenia antyautorytarnego przesłania pierwowzoru literackiego, odzwierciedlającego protest przeciwko niszczeniu kultury wysokiej podczas II wojny światowej. Choć filmowa Akademia powstała częściowo w ZSRR i to podczas obowiązywania stanu wojennego w Polsce, zdaniem Cykorz była dwuznacznym peanem na cześć ochrony „sztuki zdegenerowanej”:same jej pierwsze minuty ktoś przyzwoity podzieliłby na zupełnie alternatywne czołówki. Jest tu i sekwencja z animowanym Kleksem […], i długaśny pochód bajkowych postaci […], opowieść samego Adasia i w końcu powitalna piosenka (Na wyspach Bergamutach). I tak dalej: animacje, teatr kukiełkowy, abstrakcja i w końcu – nieprzypadkowo jako spoiwo – kino grozy, kino unheimlich.