mały|281x281px|Opona twarda Opona twarda (), potocznie twardówka – jedna z opon mózgowo-rdzeniowych. Zbudowana jest z blaszki zewnętrznej (okostnowej) i blaszki wewnętrznej (oponowej lub mózgowej). Blaszki są oddzielone od siebie w miejscu, gdzie znajdują się zatoki żylne opony twardej: w zagłębieniu Meckela, w miejscu siodła tureckiego oraz w miejscach, gdzie leżą woreczki śródchłonkowe, na tylnej powierzchni piramidy kości skroniowej. Na pozostałej powierzchni są ze sobą zrośnięte.
Wypustki opony twardej Opona twarda ma cztery wypustki (fałdy) zbudowane ze zdwojenia blaszki wewnętrznej: fałdy o przebiegu strzałkowym: sierp mózgu – oddziela od siebie półkule mózgu sierp móżdżku – stanowi przedłużenie sierpa mózgu i biegnie od namiotu móżdżku do otworu potylicznego wielkiego fałdy o przebiegu poziomym: namiot móżdżku – oddziela półkule mózgu od półkul móżdżku przepona siodła – oddziela przysadkę od reszty środkowego dołu czaszki, pokrywa przestrzeń siodła tureckiego.