W Polsce powojennej 1945–1950 – miasto w granicach woj. pomorskiego z siedzibą w Bydgoszczy 1946 powołano do życia Powiatową Bibliotekę Publiczną 1947 (styczeń -luty) pokazowe procesy przeciwko niepodległościowemu podziemiu w sali kina „Bajka” 1948 (maj) władze wojewódzkie poparły zmianę nazwy powiatu z „lubawski” na „nowomiejski” 1948 (19 lipca) zmiana nazw większości ulic 1949 (26 marca) zbiorowe pochówki uprzednio ekshumowanych żołnierzy na cmentarzu nowomiejskim 1950 – w Bydgoszczy odbył się proces Jana Jedy i jego towarzyszy z Polskiej Organizacji Młodzieży Katolickiej 1950 – miasto wraz z powiatem włączono do woj. olsztyńskiego 1958 – oddanie do użytku Spółdzielczego Domu Kultury 1958 – przebudowa zboru poewangelickiego na kino „Harmonia” 1958 (1 października) uroczystości z okazji stulecia Prywatnego Instytutu Katolickiego, który dał początek nowomiejskiemu liceum 1959 – powstanie Muzeum Ziemi Lubawskiej 1961 (27 lipca) rzeka Drwęca na całej długości wraz z dopływami uznana została za rezerwat przyrody (Monitor nr 71 z 1961 r.) 1962 (13 maja) odsłonięto pomnik pod Nawrą „Ofiarom faszyzmu – mieszkańcy ziemi nowomiejskiej”, autorem pomnika jest rzeźbiarz Ryszard Wachowski 1964 (1 września) – oddanie do użytku szkoły podstawowej przy ul.