W maju 2002 r. przeprowadzono reformę cywilnych służb specjalnych, w wyniku której zlikwidowano UOP, zastępując go dwiema odrębnymi instytucjami: ABW oraz AW.Ustawa z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu (). Reforma ta była elementem szerszej przebudowy systemu bezpieczeństwa państwa, obejmującej również mechanizmy koordynacji i kontroli działalności służb specjalnych.K. Jałoszyński, S. Zalewski, Organy administracji rządowej wobec zagrożeń terrorystycznych. Służby specjalne wobec terroryzmu, Bielsko-Biała 2009, s.64-65. W następstwie reformy z 2002 r. zakres zadań Kolegium do spraw Służb Specjalnych został rozszerzony. Kolegium przejęło część kompetencji związanych z koordynacją działań służb oraz ochroną informacji niejawnych, zachowując status organu opiniodawczo-doradczego Prezesa Rady Ministrów i pełniąc funkcję centralnego forum koordynacyjnego w obszarze służb specjalnych.
Zadania Kolegium Szczegółowe zadania Kolegium zostały określone w art. 12 ustawy z dnia 24 maja 2002 r. o Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego oraz Agencji Wywiadu.