Wśród cech najbardziej charakterystycznych można wymienić: płynności linii, zwiewność postaci, ich wydłużone sylwetki i bogatą kompozycję obrazu.
Malarze thumb|Jacopo Pontormo – "Józef w Egipcie" Pierwszym obrazem uznawanym za kanonicznie manierystyczny, jest Józef w Egipcie lub Wjazd Józefa do Egiptu Jacopa Pontorma. Na płótnie ledwie widoczny jest tytułowy bohater obrazu – mamy do czynienia z niesamowitym zagęszczeniem postaci i wydarzeń. Kompozycję obrazu wieńczą dwie smukłe rzeźby, które również odwracają uwagę widza. Zwróćmy uwagę, że choć w wielu malarskich interpretacjach Pokłonu trzech króli (np. tej pędzla Gentilego da Fabriano) pojawia się tłum, to nigdzie dotychczas ów tłum nie był aż tak przytłaczająco zaakcentowany.
Konieczne jest również wymienienie wspomnianej już wyżej Madonny z długą szyją autorstwa Parmigianina, często zapisywanego błędnie Parmigiano. Madonna Parmigianina otrzymała swój przydomek od faktycznie niezwykle długiej szyi, która jest niemalże znakiem rozpoznawczym włoskiego manieryzmu. Oprócz nienaturalnie wydłużonej szyi, również całe ciało Madonny jest rozciągnięte, a ciało Jezusa zostało wręcz zdeformowane, aby odpowiadało konwencji obrazu. Oprócz tych geometrycznych przeinaczeń, płótno jest czysto renesansowe – jest więc i wyraźny podział na dwa plany (jak np.