Wyrażenie przez parlament konstruktywnego wotum nieufności może nastąpić w razie: rozpadu większościowej koalicji rządowej i utworzenia nowej większości nie obejmującej ugrupowania, z którego wywodzi się dotychczasowy szef rządu; odmowy dalszego poparcia dla rządu lub jego szefa przez większościową frakcję parlamentarną; odmowy dalszego tolerowania rządu mniejszościowego i wytworzenia się większości zdolnej do utworzenia nowego rządu; konieczności dokonania rekonstrukcji gabinetu lub zmiany na stanowisku szefa rządu dotychczas mniejszościowego, wskutek poszerzenia lub utworzenia koalicji większościowej; chęci dokonania zmiany na stanowisku szefa rządu, przy ograniczeniu roli głowy państwa w trakcie powoływaniu nowego rządu.

Ponadto wniosek o wyrażenie konstruktywnego wotum nieufności może być zgłoszony przez opozycję (przy braku prawnej możliwości wystąpienia o zwykłe wotum nieufności), nie w celu odwołania rządu – lecz przeprowadzenia debaty nad jego działalnością.

Wprowadzenie możliwości wyrażenia rządowi przez parlament wotum nieufności w formie konstruktywnej było w przeszłości postulowane (także w formie konkretnych projektów ustaw czy nowelizacji konstytucji), m.in.