Wiktymologia zajmuje się w istocie jedynie kwestiami związanymi z ofiarą przestępstwa, z kolei kryminologia jest nauką szerszą, która w swoim zainteresowaniu ma także ofiarę przestępstwa. Wiktymologię można zatem określić jedną z nauk w obrębie kryminologii.
Działy kryminologii Poglądy na istotę i zakres kryminologii można sprowadzić do czterech zasadniczych kierunków:
Pierwszy kierunek traktuje kryminologię jako naukę o przestępstwie w szerokim sensie, obejmującą przyczyny przestępczości, metody jej zwalczania, zagadnienia polityki kryminalnej, penologii, wreszcie materialnego i formalnego prawa karnego.