Do najważniejszych utworów tego okresu należą Bogurodzica, uznawana za najstarszy zabytek poezji polskiej i za najstarszą polską pieśń religijną, oraz sekwencja z lamentem maryjnym znana jako Lament świętokrzyski (lub za incipitem jako Posłuchajcie, bracia miła). Utwory te łączą kunsztowną strukturę z podniosłym tonem i wyraźną rytmizacją, opartą raczej na powtórzeniach brzmieniowych niż na ścisłym systemie sylabicznym. Choć twórczość wierszowa w średniowieczu była w przeważającej mierze anonimowa, to już pod koniec tej epoki pojawiają się znani z imienia autorzy, wśród których szczególnie wyróżnia się Władysław z Gielniowa.
W późniejszym okresie średniowiecza, w XV wieku, poezja polska zaczęła obejmować także tematykę świecką, choć nadal dominowały motywy moralne i religijne. Wiersz średniowieczny nie miał jeszcze ustalonego, jednolitego systemu wersyfikacyjnego; często korzystał z paralelizmów składniowych, refrenów i rytmicznych powtórzeń, co sprzyjało jego funkcjonowaniu w tradycji ustnej.