Drogą „odkupienia” jest wola oraz oparte na niej nowe cnoty.

W dwóch pierwszych częściach Nietzsche opisuje historię przejścia ludzkości od dotychczasowej postaci człowieka do nadczłowieka, który jest zupełnie nową jakością czy gatunkiem.

Część III W części III autor odchodzi od perspektywy historycznej, skupiając się na losie pojedynczego człowieka i możliwości przezwyciężenia samego siebie. Pojawia się wątek wiecznego powrotu. Dzieło staje się liryczne, pełne tęsknoty za tajemniczym nowym porządkiem. W końcu ogłaszane jest nadejście nowej moralności.

Część IV Posunięty w latach Zaratustra jest rozczarowany bezowocnością swoich nauk. Większość ludzkości pozostaje na nie głucha. Jedynie nieliczni z nich krzyczą z rozpaczy, wołając do niego o pomoc. Ci uznawani są za „wyższy rodzaj ludzkości”, a ich droga ku wielkości jest surowa.

Odbiór Krytyczne komentarze opublikowali: Gustav Naumann (4 tomy, 1899–1901), Carl Gustav Jung (2 tomy wykładów i notatek, opublikowane przez Jamesa L. Jarretta w 1988), Laurence Lampert (1993), Kathleen Higgin (1987), Stanley Rosen (1995), Robert Gooding-Williams (2001), Joachin Köhler (1992).