W 1582 parafia posiadała ogółem 9 włók ziemi, z czego 3 włóki znajdowały się w Augustowie, 2 włóki w Strykach (Młodzianowie) oraz 4 włóki koło wsi Gredele, będące w większości uposażeniem szpitala.

Istnienie przy cerkwi szpitala oraz bogate uposażenie ziemskie świadczyły o szczególnej roli cerkwi św. Michała Archanioła wśród innych bielskich świątyń prawosławnych w II połowie XVI w. W tymże okresie przejęła ona od cerkwi Narodzenia Matki Bożej tytuł soboru. Rangę tę cerkiew utrzymywała przez trzy następne stulecia. Wielu bielszczan do dziś nazywa tę cerkiew starym soborem.

Prawdopodobnie już po nadaniu cerkwi rangi soboru świątynia została przebudowana (lub zbudowana od podstaw). Mogło to mieć miejsce po wielkim pożarze Bielska w 1591. Z dekretu nadającego przywilej działającemu przy cerkwi bractwu Bohojawleńskiemu wynika że sobór był świątynią trójnawową, posiadającą trzy ołtarze: główny poświęcony na cześć Objawienia Pańskiego (Bohojawlenia), a boczne – św. Archaniołowi Michałowi oraz Świętym Apostołom Piotrowi i Pawłowi. Dekret wydał 29 czerwca 1594 biskup włodzimiersko-brzeski Hipacy Pociej.