W drugiej połowie XIX wieku trynitarze trzewiczkowi posiadali już tylko nieliczne wspólnoty. Ostatnim ministrem generalnym tej gałęzi był Antonio Martín Bienes. Po jego śmierci w 1894 gałąź trzewiczkowa wygasła, a jedynym kontynuatorem zakonu pozostała gałąź bosa. W XX wieku zrezygnowała ona z określenia „trynitarze bosi”, uznając się za spadkobiercę całego Zakonu Przenajświętszej Trójcy i Niewolników założonego przez Jana de Mathę.
Charyzmat i duchowość
Duchowość trynitarska łączy kult Trójcy Świętej z działalnością wyzwoleńczą i charytatywną. W pierwotnej regule wezwanie Trójcy występuje między innymi we wstępie, w nazwach kościołów i wspólnot oraz w określeniu urzędu przełożonego jako ministra domu Trójcy Świętej. Podział dochodów na trzy części miał znaczenie praktyczne, ale w późniejszej tradycji zakonnej otrzymał także interpretację trynitarną.
Jan de Matha nie pozostawił traktatu teologicznego wyjaśniającego wybór nazwy zakonu. Jego duchowość rekonstruuje się przede wszystkim na podstawie reguły, najstarszej tradycji wspólnoty oraz symboliki mozaiki z San Tommaso in Formis.