z dnia 12 grudnia 1948 podporządkowane zostały Ministrowi Bezpieczeństwa Publicznego Zabezpieczenie materiałowe przejęły komendy wojewódzkie Milicji Obywatelskiej. thumb|Żołnierze WOP na przepustce – 21 Brygada OP (lipiec 1948) Aby nadać ochronie granic większą rangę, podkreślano wojskowy charakter formacji, 1 stycznia 1951 powrócono w nazwach jednostek do wcześniejszego określania: „Wojska Ochrony Pogranicza” (Aby nadać ochronie granic większą rangę, podkreślano wojskowy charakter formacji od 1 stycznia 1951 powrócono w nazwach jednostek do wcześniejszego określania: „Wojska Ochrony Pogranicza”.). 1 stycznia 1951 weszła w życie nowa numeracja batalionów i brygad Wojsk Ochrony Pogranicza. Na bazie 21 Brygady Ochrony Pogranicza powstała 4 Brygada Wojsk Ochrony Pogranicza.
Struktura organizacyjna thumb|Żołnierze WOP na posterunku honorowym z PPSz (lipiec 1948) W 1948: Dowództwo, sztab i pododdziały dowodzenia samodzielny batalion Ochrony Pogranicza nr 61 - Ustroń samodzielny batalion Ochrony Pogranicza nr 63 - Cieszyn samodzielny batalion Ochrony Pogranicza nr 67 - Racibórz samodzielny batalion Ochrony Pogranicza nr 69 - Głubczyce samodzielny batalion Ochrony Pogranicza nr 71 - Prudnik Etat brygady przewidywał: 5 batalionów, 2014 wojskowych i 12 pracowników cywilnych.