W XVII w. nastąpił rozkwit gospodarczy, w wyniku którego Holandia stała się jednym z najbogatszych państw, a także potęgą morską i handlową Europy; była głównym pośrednikiem w wymianie między krajami leżącymi nad Bałtykiem a Europą Zachodnią i Europą Południową oraz koloniami. Kupcy holenderscy wypierali Francuzów z handlu z Lewantem, Portugalczyków z Afryki i Indii. Holendrzy podjęli ekspansję kolonialną; w 1602 założyli Kompanię Wschodnioindyjską, a w 1621 Kompanię Zachodnioindyjską. Nastąpił rozkwit nauki i sztuki, na który wpływ miał także napływ emigrantów (m.in. hugenotów z Francji oraz Żydów).

Pierwsza połowa XVII w. była okresem narastających konfliktów między urzędem namiestnika zwanego stadhouder a zdominowanymi przez mieszczaństwo Stanami Generalnymi – kulminacją tych wydarzeń było oblężenie Amsterdamu przez wojska Wilhelma II Orańskiego (namiestnika) w 1650r. W latach 1650–1672 władzę sprawowały Stany Generalne (tzw. okres bez namiestnika), w 1651 ich reprezentacja proklamowała decyzję o uznaniu Republiki Zjednoczonych Prowincji konfederacją niezależnych państw i o ich suwerenności;