doszło do wtórnej lokacji również na prawie olęderskim folwarku z młynem na Czyżkówku. Do połowy XVII w. powstały jeszcze trzy nowe osady: Fordonek (olęderska), Grodztwo i Prądki. Przed potopem szwedzkim folwarki znajdowały się w Bielicach, Grodztwie, Łochowie i Czyżkówku. Z reguły były one niewielkie (4-5 włók). Ponad 80% uprawianej ziemi przypadało na wsie olęderskie, położone na nadrzecznych nizinach. Jedna osada, tj. Miedzyń, jeszcze w XVII w. została włączona do dóbr miasta Bydgoszczy.
Podczas potopu szwedzkiego zniszczenia starostwa bydgoskiego wynosiły około 90% i były znacznie wyższe od średniej krajowej. W II połowie XVII wieku nastąpiła odbudowa gospodarcza, która dotyczyła jednak głównie wsi olęderskich. Do 1682 r. założono nowe osady: Kapuściska, Lesice, Ujście i Łażyn. Oprócz dotychczasowych (Bielice, Czyżkówko, Łochowo, Grodztwo) nowe folwarki funkcjonowały w Bartodziejach i w Nowej Wsi (Wielkiej). Tuż przed 1700 r. powstał nowy folwark w Bartodziejach Małych oraz osady: Dąbrowa (olęderska), Działy, Opławiec i Zielonka (olęderska). W kilku osadach założonych w Puszczy Bydgoskiej (Lesice, Łażyn, Nowa Wieś, Chrośna) mieszkali smolarze trudniący się wyrobem produktów drzewnych (smoła, potaż). W 1682 r. uposażeniem starostwa było ok. 22 osad i w tym 5-6 folwarków o zaludnieniu ok.