Urbanistyka Warszawy Rozwój przestrzenny Warszawy w czasach historycznych thumb|Początek Traktu Królewskiego na obrazie Canaletta Na obszarze współczesnej Warszawy znajdowały się istniejące do XIII w. osady (Kamionek, Targowe) i grody (Bródno, Jazdów), które uległy zniszczeniom i nie pozostawiły trwałych śladów w przestrzeni miasta. Najstarszą dzielnicą Warszawy, której układ zachował się do dziś, jest rozplanowana ok. 1300 Stara Warszawa z regularną siecią ulic, wydzielającą bloki złożone z działek wielkości ok. 9 × 35 m. Położona jest na wysokiej skarpie (walory obronne), przy drodze z Czerska do Zakroczymia (Krakowskie Przedmieście, ul. Świętojańska, ul. Nowomiejska, ul. Freta), a jednocześnie w pobliżu dogodnej przeprawy przez Wisłę.
Na początku XV w. wytyczono Nową Warszawę, z luźniejszą zabudową, nieobjętą murami obronnymi.