240px|thumb|Kamień oznaczający dokładne miejsce narodzin Buddy Lumbini (sanskr. लुम्बिनी) – miejscowość w południowym Nepalu, w dystrykcie Rupandehi, ośrodek kultu religijnego buddystów – według tradycji miejsce urodzenia Buddy – jedno z czterech świętych miejsc buddyzmu.
W 1997 roku Lumbini zostało wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO.
Położenie Lumbini leży w południowym Nepalu, 22 km na zachód od Siddharthanagar.
Nazwa Według tekstów w sanskrycie, nazwa Lumbini pochodzi od babki Buddy, matki królowej Māyādevi – ojciec Māyādevi miał założyć gaj nazwany imieniem żony w połowie drogi między Devadaha a Kapilavastu.
Historia Lumbini jest jednym z czterech świętych miejsc buddyzmu.
Zgodnie z tradycją buddyjską Lumbini to miejsce narodzin księcia Siddharthy Gautamy, który stał się Buddą Śakjamunim. Według legendy, brzemienna królowa Māyādevi, żona króla Suddhodany Gotamy, podróżowała do ojczystego królestwa Devadaha, lecz nieoczekiwanie musiała zatrzymać się w drodze, by urodzić dziecko. Zatrzymała się w gaju, gdzie trzymając się gałęzi damarzyka mocnego, urodziła syna na stojąco.