Jiří Kratochvil (ur. 4 stycznia 1940 w Brnie) – powieściopisarz, nowelista, eseista i dramaturg czeski.
Życie Jego ojciec był nauczycielem, autorem książek dla dzieci i młodzieży oraz prac ornitologicznych, który w 1952 emigrował do Stanów Zjednoczonych. Po zdaniu matury w 1957 Jiří Kratochvil studiował bohemistykę i rusycystykę na Uniwersytecie w Brnie. Po ukończonych studiach pracował jako nauczyciel i bibliotekarz. Przez część okresu tzw. normalizacji zmuszony był zarabiać na życie jako pracownik fizyczny, m.in. jako stróż na farmie drobiowej. Od 1991 pracował w literacko-dramatycznej redakcji Radia Czeskiego w Brnie.
Twórczość Zdążył zadebiutować w prasie literackiej jeszcze przed interwencją w Czechosłowacji: swe opowiadania, szkice i recenzje publikował od 1964 w czołowych czeskich czasopismach literackich, takich jak „Plamen”, „Host do domu”, „Sešity pro mladou literaturu”. Pierwszy tom jego nowelistyki – Případ z Chatnoirem (Przypadek z Chatnoirem) miał ukazać się w roku 1971 w brneńskim wydawnictwie „Blok”, lecz został wstrzymany.