działania NKWD i Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego, rolę wojsk sowieckich w przejmowaniu władzy oraz niechęć narodu do rządu komunistycznego), jednak zdaniem publicystów skupionych wokół „Kuźnicy” było to za mało – domagali się oni bardziej jednoznacznego potępienia akowców i postaci Maćka Chełmickiego, zaakcentowania w utworze poparcia społeczeństwa dla nowej władzy oraz ganili postacie PPR-owców jako zbyt mało ożywione duchem partii. Nie podobało im się także smutne zakończenie książki, według nich powieść powinna była nieść więcej optymizmu i wiary w zwycięstwo systemu komunistycznego. Andrzejewski przyjął te zarzuty i w opublikowanej w 1950 samokrytyce pt. Notatki. Wyznania i rozmyślania pisarza odciął się od swojej wcześniejszej twórczości, w tym od Popiołu i diamentu. Autor systematycznie zmieniał tekst powieści do 1954.

Krzysztof Kąkolewski twierdził, że powieść idealizuje historię komunisty Jana Foremniaka (pierwowzoru głównego bohatera), zabitego w 1945 za bandytyzm przez żołnierza Armii Krajowej Stanisława Kosickiego.

W 1958 Andrzej Wajda dokonał luźnej ekranizacji powieści, pod tym samym tytułem.

Przypisy

Linki zewnętrzne – interaktywna gra inspirowana treścią powieści

Kategoria:Polskie powieści Kategoria:Powieści Jerzego Andrzejewskiego Kategoria:Powieści z 1947