Kotromanowicze – dynastia panująca w Bośni i Hercegowinie od 1254 do 1463 r.
Nazwa dynastii Nazwa dynastii wywodzi się od syna Prijezdy I – Stefana I (pan. 1287–1314), którego okrzyknięto w Dubrowniku KotromanemSłownik dynastii Europy, pod red. J. Dobosza i M. Serwańskiego, Poznań 1999, s. 237..
Dzieje dynastii thumb|left|Ziemie pod stałą oraz przejściową kontrolą dynstii Założycielem dynastii był Prijezda I, który po śmierci Mateja Ninoslava został osadzony jako ban Bośni przez swojego kuzyna, króla węgierskiego Belę IV. Pierwsi władcy z dynastii Kotromanowiczów byli lennikami węgierskimiT. Wasielewski, Historia Jugosławii, Wrocław 1985, s. 85..
Stefan I Kotroman dzięki małżeństwu z córką Stefana Dragutina, króla Serbii przyłączył do Bośni okręgi: Usorę i Soli, jednak popadł w zależność od chorwackiego rodu Szubiciów. Jeden z jego następców – Stefan II wykorzystując formalną zależność od Węgier zrzucił zależność od Chorwatów. Zaangażowanie Serbii w walkach z Cesarstwem Bizantyjskim, a potem jego rozpad pozwoliły Kotromanowiczom na rozszerzenie granic Bośni kosztem terytorium serbskiego w 2 poł. XIV w., a następnie koronację Tvrtka I na króla Serbii i Bośni w 1377 r. Ów akt był potwierdzeniem niepodległości średniowiecznego państwa bośniackiego.