W 1705 tworząca się wspólnota monastyczna otrzymała od kniazia Kuguszewa udział ziemi między rzekami Satisem i Sarowką. W tym miejscu w roku następnym mnich Izaak zbudował drewnianą cerkiew, której patronką została ikona Matki Bożej „Życiodajne Źródło”. Moment ten traktuje się jako oficjalne powstanie monasteru. Mnich Izaak (po złożeniu ślubów wielkiej schimy hieroschimnich Jan) był przełożonym rozwijającego się monasteru do 1731, kiedy przekazał przewodnictwo w nim swojemu uczniowi, mnichowi Doroteuszowi. Za czasów przewodnictwa mnicha Efrema monaster zaczął prowadzić działalność społeczną.
W latach 1776–1833 mnichem w monasterze był późniejszy święty prawosławny, Serafin z Sarowa. Kult, jaki spontanicznie zaczął się rozwijać natychmiast po jego śmierci (jeszcze przed oficjalną kanonizacją w 1903), przyczynił się do wzrostu popularności monasteru jako ośrodka pielgrzymkowego. W 1897 w miejscu celi świętego powstała cerkiew wzniesiona według projektu A. Kamienskiego. Monaster w Sarowie został zamknięty nakazem władz radzieckich w 1925, zaś dwa lata później – całkowicie zlikwidowany. Zabudowania zamieszkiwane dotąd przez mnichów stały się własnością NKWD, które urządziło w nim kolonię pracy przymusowej dla dzieci, istniejącą do 1931.