Wschód W nauczaniu Cerkwi prawosławnych podkreśla się zazwyczaj, iż „małżeństwo posiada aspekt eschatologiczny”. Różnica ta ma swoją podstawę w odmiennych definicjach samej istoty sakramentu, która "ma swoje źródło nie tyle w subtelnościach teologicznych, ile w konflikcie dwóch (...) odmiennych mentalności". Niektórzy prawosławni teologowie stwierdzają, iż podstawą takiego rozróżnienia jest odmienna antropologia katolicyzmu, prawosławia i protestantyzmu; w katolicyzmie przeważył duch tomistyczny zwracający szczególną uwagę na naturalistyczne ujęcie człowieka jako istoty naturalnej, i dopiero od tego punktu rozważający duchowość ludzką w ekonomii Bożej łaski; protestantyzm uznaje całkowitą degradację człowieka, uzależniając go od łaski; prawosławie natomiast na odwrót: wychodzi od duchowych podstaw człowieka, w łasce dopatrując się uzdrowienia wewnątrz ducha, nadto na teologię prawosławną najsilniej oddziałała właśnie eschatologia.

Kościół wschodni mając na uwadze ten aspekt, akcentuje jednocześnie małżeńskie zjednoczenie duchowe ponad cielesnym, spełniane drogą wspólnej modlitwy i miłości (agape).