Dyrekcja Erwina Axera W 1954 roku dyrekcję Teatru Narodowego powierzono Erwinowi Axerowi, młodemu reżyserowi zainteresowanemu współczesnym dramatem i skupiającemu wokół siebie nie tylko publiczność, ale także wpływową część środowiska teatralnego. W 1956 roku Chruszczow potępił stalinizm i nacisk ideologiczny w krajach bloku wschodniego osłabł. Nowy dyrektor wykorzystał moment politycznej odwilży nie tylko dla wprowadzenia nowego repertuaru, a także dla zerwania z obowiązującą estetyką socrealizmu. W 1956 roku na scenie pojawił się po latach przerwy wielki dramat romantyczny – Kordian Juliusza Słowackiego. Axer wystawił również Ostry dyżur Jerzego Lutowskiego, współczesny dramat, poruszający problematykę polskiej historii najnowszej (temat Armii Krajowej).
Dyrekcja Wilama Horzycy Teatr Narodowy w tym kształcie spotykał się z aprobatą. W 1957 roku Axer oddał jednak dyrekcję, proponując jednocześnie znakomitego następcę: Wilama Horzycę, twórcę polskiego teatru monumentalnego, wyprowadzonego z ducha romantyzmu i modernizmu, i współdyrektora sceny narodowej w latach 1937–1939 (najpierw dzielił dyrekcję z Ludwikiem Solskim, później z Aleksandrem Zelwerowiczem). Horzyca wystawia m.in. Księcia Homburgu Kleista i Za kulisami Norwida.