Pierwotnie, stypulacja była czynnością prawną abstrakcyjną, co przy braku klauzuli dobrej wiary w formułce procesowej czyniło wynikające z niej zobowiązanie bardzo łatwym do dochodzenia. W okresie poklasycznym prawa rzymskiego, stała się czynnością prawną kauzalną. Prawo justyniańskie, nawracające do idei prawa klasycznego, przywróciło stypulacji charakter abstrakcyjny.
W Instytucjach Justyniana, stypulacja została opisana w księdze trzeciej, rozdziale piętnastym "O zobowiązaniu poprzez słowa". Opis stypulacji nawiązywał też do Instytucji Gaiusa i został przedstawiony w następujących słowach:
Przy zawieraniu zobowiązania, ważne znaczenie miało używanie uroczystych słów. Najstarszą formułą było: spondesne? – spondeo (przyrzekasz? – przyrzekam). Potem zaczęto używać zwrotów promittis? – promitto (obiecujesz? – obiecuję), który mógł być stosowany także przez osoby niebędące obywatelami rzymskimi, a także dabisne? – dabo (dasz? – dam). Stypulacja mogła przybrać formę: czy przyrzekasz uroczyście? – przyrzekam uroczyście itp. W zależności od potrzeb, formuły te konkretyzowano, np. czy przyrzekasz uroczyście dać w Kartaginie? lub czy przyrzekasz uroczyście dać dziesięć aureusów w pierwszych kalendach marcowych?