Ocena Zuo Zongtang jest przykładem konfucjańskiego urzędnika, uczciwego i lojalnego wobec cesarza, doskonałego organizatora, dbającego o lud, choć równocześnie bezlitosnego wobec tych, co sprzeciwili się otwarcie władzy dynastii. Jego kariera jest symptomatyczna dla późnej ery qingowskiej. Słabość dynastii wywoływała konflikty, z którymi nie były sobie w stanie poradzić ani oddziały mandżurskie, ani tradycyjne chińskie. Konieczna była modernizacja kraju i armii, której podejmowali się zazwyczaj przedstawiciele elity konfucjańskiej, lecz spoza kręgów dworskich, w ramach tzw. ruchu samoumocnienia, którego Zuo był jednym z najważniejszych przedstawicieli. Dążąc do umocnienia kraju, rozwijali przemysł i szkolnictwo na wzór zachodni, pozostając jednak wiernymi ideologii konfucjańskiej i bez głębokiej reformy polityczno-społecznej. Stworzona przez nich nowa armia stała się podstawą sił zbrojnych cesarstwa, a jej dowódcy, wywodzący się z chińskiej większości - zdominowali życie polityczne kraju.
Zobacz też Zeng Guofan Li Hongzhang
Przypisy
Kategoria:Chińscy wojskowi Kategoria:Urzędnicy dynastii Qing Kategoria:Markizowie epoki Qing Kategoria:Urodzeni w 1812 Kategoria:Zmarli w 1885