Straż była tworzona tylko w zakładach pracy, w których właściwi ministrowie lub wojewodowie postanowili o utworzeniu Straży Przemysłowej. Składała się z uzbrojonych i jednolicie umundurowanych pracowników zakładu pracy. Bezpośrednio organizowana była przez kierowników i dyrektorów zakładów pracy w porozumieniu z Głównym Inspektoratem Ochrony Przemysłu MSW oraz z inspektoratami ochrony przemysłu komend wojewódzkich Milicji Obywatelskiej. Podlegała bezpośredniemu zwierzchnictwu kierowników lub dyrektorów zakładów, a w zakresie wyszkolenia inspektoratom ochrony przemysłu KW MO, które prowadziły szkolenie kandydatów i pracowników Straży. Szkolenie dowódców wart i komendantów prowadził Główny Inspektorat Ochrony Przemysłu MSW. Resort spraw wewnętrznych odpowiadał także za wyposażenie pracowników Straży Przemysłowej w broń służbową i amunicję.