W ten sposób gospodarka składająca się z firm zarządzanych siłą roboczą miałaby tendencję do niepełnego wykorzystania siły roboczej i do wysokiego poziomu bezrobocia.
W ekonomii klasycznej W XIX wieku idea samozarządzanej gospodarki została po raz pierwszy w pełni opisana przez anarchistycznego filozofa i ekonomistę Pierre’a-Josepha Proudhona. Ten model ekonomiczny został nazwany mutualizmem, aby podkreślić wzajemne relacje między jednostkami w tym systemie (w przeciwieństwie do pasożytnictwa społeczeństwa kapitalistycznego) i obejmował spółdzielnie działające w gospodarce wolnorynkowej.
John Stuart Mill twierdził, że spółdzielnie prowadzone przez robotników ostatecznie wyprą z konkurencyjnej gospodarki rynkowej tradycyjne przedsiębiorstwa kapitalistyczne (zarządzane kapitałowo) ze względu na ich wyższą efektywność.
Karol Marks opowiadał się za ideą wolnego zrzeszania się producentów jako charakterystyczną dla społeczeństwa komunistycznego, gdzie procesy samozarządzania zastąpiły tradycyjne pojęcie państwa scentralizowanego.