Edukacja i udział w powstaniu styczniowym Uczęszczał do gimnazjum sandomierskiego. Po śmierci ojca ok. 1860 rodzina przeniosła się do Warszawy, gdzie Henryk kontynuował naukę w jednym z gimnazjów warszawskich. W tym czasie brał udział w manifestacji młodzieży zorganizowanej na wieść o śmierci Joachima Lelewela w maju 1861. Wybuch powstania styczniowego zastał Henryka w Piotrkowie Trybunalskim, gdzie przeniósł się wraz z rodziną. Jako 15-letni chłopak walczył w oddziale Edmunda Taczanowskiego, największym w województwie kaliskim. Schwytany przez Rosjan, został odesłany do domu ze względu na wiek. W 1865 ukończył gimnazjum piotrkowskie pod nadzorem policyjnym. Emigracja i studia medyczne W 1866 przedostał się za granicę, do Krakowa, skąd ruszył przez Wiedeń do Włoch, szukając tam rzekomo istniejącej polskiej szkoły wojskowej. Przekonawszy się, że szkoła taka nie istniała pragnął przedostać się do Konstantynopola, gdzie formowane były polskie oddziały ochotnicze. Ostatecznie jednak przekonano go do podróży do Paryża, gdzie wstąpił do Wyższej Szkoły Polskiej, którą ukończył około 1869. Korzystając z dekretu Napoleona III o zwolnieniu z opłat uniwersyteckich młodych emigrantów polskich oraz ze stypendium Komitetu Naukowej Pomocy podjął studia medyczne na paryskiej Sorbonie.