pierwotnie osobna gmina; Stawiska (niem. Colonie Stawiska) – dawny przysiółek nadrzeczny (koło obecnej ulicy Hodowców) oraz pobliska kolonia przy dawnym szybie „Maria” (przy obecnej ulicy Krakowskiej), położone na lewym brzegu Boliny, przy granicy z Mysłowicami i Janowem Miejskim; Uteman, też Utyman (niem. Uthemannhütte) – zabudowania dawnej huty cynku „Uthemann” w rejonie obecnej ulicy ks. mjr. K. Woźniaka; Wilhelmina (niem. Wilhelminenhütte) – kolonia przyfabryczna huty „Wilhelmina” położona przy dawnej granicy z Janowem, wzdłuż obecnej ulicy Krakowskiej; Drugie Szopienice, też Szopienice Miejskie (niem. Städtisch Schoppinitz) – wschodnia część Szopienic położona na za linią kolejową do Sosnowca, na prawym brzegu Rawy, przy granicy z Mysłowicami, przy obecnej ulicy Wiosny Ludów i ulicy Chemicznej.
Historia Początki thumb|Walenty Roździeński na drzeworycie z poematu Officina ferraria
Szopienice były wzmiankowane w 1360 roku jako wieś w lennie mysłowickim, będąca własnością Ottona z Pilicy, potwierdzoną dokumentem księcia raciborskiego Mikołaja II. Ten sam dokument potwierdza także własność sąsiedniej wsi Roździeń. Szopienice zostały najechane i zniszczone w 1430 roku w czasie wojen husyckich.