Mieszczanina szlachcicem (Der Bürger aus Edelmann) z Ariadną na Naksos wstawioną w miejsce „ceremonii tureckiej” i skomponowaną przez Straussa muzyką do części dramatycznej wystawiono po raz pierwszy w stuttgarckim Hoftheater 25 października 1912 r. Całość trwała ok. 6 godzin i nie mogła zadowolić w pełni ani miłośników dramatu (z powodu cięć w tekście Moliera), ani melomanów (na operę Straussa trzeba było czekać do ostatniego aktu). W tej wersji Ariadna na Naksos nie utrzymała się długo na scenach.
Hofmannsthal długo namawiał Straussa na przeróbkę opery w celu jej usamodzielnienia. W 1913 r. napisał prolog, do którego w 1916 r. Strauss skomponował muzykę. Tak powstała druga wersja Ariadny na Naksos, składająca się z Prologu i właściwej (nieco zmodyfikowanej) Opery; prapremiera tej wersji odbyła się w wiedeńskiej Hofoper 4 października 1916 r. W partii Primadonny/Ariadny wystąpiła (podobnie jak w pierwszej wersji) Maria Jeritza, Tenorem/Bachusem był Béla Környei, Zerbinettą – Selma Kurz, Nauczycielem Muzyki – Hans Duhan, a w roli Kompozytora, po raz pierwszy w karierze śpiewająca wielką partię, zaprezentowała się Lotte Lehmann. Utwór odniósł wielki sukces i na stałe dostał się do repertuaru światowego.