Śluza Kamienna (niem. Steinschleuse) – zabytkowy, hydrotechniczny element fortyfikacji miejskich oraz ochrony przed powodziami w Gdańsku, na Dolnym Mieście. Znajduje się pomiędzy bastionem Żubr i bastionem Wilk, w miejscu przecięcia się Motławy z dawną fosą (Opływ Motławy) umocnień miejskich.
Historia thumb|left|Śluza Kamienna na planie z 1885 Śluza powstała na początku XVII wieku jako nowy element fortyfikacji miejskich, w trakcie tworzenia nowożytnych umocnień wokół Gdańska. Śluzę Kamienną wybudowano w latach 1619- 1624, według projektu Holendrów: Wilhelma Jana Benninga (Ketel) i Adriana Olbrantsa (Alkmarr), pod nadzorem Jana Strakowskiego.
Budowla osadzona jest na wbitych w grunt palach sosnowych na których umieszczony jest ruszt drewniany wypełniony głazami kamiennymi. Ogólne wymiary śluzy (bez przyległości) to 43 m i 27 m, Ściany wzdłużne stanowią dwa mury oporowe o grubości od 2 m do 2,3 m. Pomiędzy nimi znajduje się trzeci mur, który dzieli śluzę na dwie nierówne części: wschodnią (otwartą, stanowiącą śluzę właściwą) oraz zachodnią (sklepioną, stanowiącą kanał dostarczający wodę na koła młyna). Śluza była zamykana czterema parami wrót, które klinowały się między sobą.