José Luis Gutiérrez Solana – hiszpański malarz, grafik i pisarz. Uważany za prekursora ekspresjonizmu tragicznego.
Życiorys Ojciec malarza, również José Gutiérrez Solana, urodził się w Meksyku i dzięki otrzymanemu spadkowi przeniósł się do Hiszpanii. Jego żoną została Manuela Josefa Gutiérrez-Solana, która osierociła José w wyniku ciężkiej i długiej choroby.
Dzieciństwo spędził w Santanderze. Początkowo malarstwa uczył się u wuja. W 1900 r. zaczął studia na Królewskiej Akademii Sztuk Pięknych św. Ferdynanda w Madrycie. Po zakończeniu nauki na zmianę przebywał w Santander i Madrycie. Dużo podróżował, również za granicę do momentu, w którym został pomocnikiem drużyny torreadorskiej Bombé. W 1917 na stałe zamieszkał w Madrycie, gdzie się uczył, malował i pisał.
W 1907 zorganizował wystawę w Círculo de Bellas Artes, a agresja obecna na jego obrazach wywołała wiele kontrowersji. W 1922, a następnie 1929 za obraz Chórzystki (Las coristas) otrzymał nagrodę – I medal na Krajowej Wystawie Sztuk Pięknych.