thumb|Jedna z ampułek Ampułka św. Menasa – rodzaj wczesnośredniowiecznego naczynia, przeznaczonego do transportu i przechowywania wody lub świętych olejów z sanktuarium św. Menasa na Pustyni Libijskiej. Woda płynąca na terenie sanktuarium miała status cudownej, podobnie jak oleje z relikwiarzy. Pielgrzymi z całego świata chętnie zabierali te płyny w drogę powrotną w specjalnych glinianych naczyniach (ampułkach), zaopatrzonych w odciśnięty wizerunek świętego, w stroju rzymskiego rycerza, stojącego najczęściej między dwoma wielbłądami. Ampułki, zabierane przez podróżnych z najodleglejszych zakątków chrześcijańskiego świata, znajdowane są podczas wykopalisk na terenie całej Europy.

Święty Menas Święty Menas był męczennikiem chrześcijańskim, zamordowanym w czasie prześladowań cesarza Dioklecjana na terenie Egiptu. Na jego cześć, kilkanaście kilometrów od Aleksandrii, w Abu Mena, wzniesiono na Pustyni Libijskiej sanktuarium, gdzie umieszczono relikwie świętego.